CHỨNG MINH CÓ MÔI TRƯƠNG VÔ HÌNH ,
Gọi là Higgs
Field chứa Higgs Boson có Nickname
là God Paricle.
Ngày 4 tháng 7 năm 2012,CERN (Centre Européen De
Recherche Nucléaire) taị Thuỵ Sĩ tuyên bố xác nhận Higgs boson thật sự có sau khi các nhà
vật lý học đã accelerated protons bằng 1200 magnets ở
nhiệt độ -271C với tốc độ 99.99998% của
ánh sáng để làm cho những protons đập
vào nhau .
Higgs Boson là gì có Nickname là God
Particle
Năm 1964,hai giáo sư
vật lý Peter Higgs (University
of Edinburgh in Scotland), François EngLert( Université Libre de Bruxelles
in Belgium) và năm nhà vật lý khác chuyên về lý thuyết (theoretical
physicists) làm nghiên cứu riêng đã đề xuất ý kiến trong vủ trụ có
hiện diện một trường vô hình (invisible field) mà họ tự đặt
tên là Higgs field chứa nhưng hạt goị là
Higgs Boson.
Boson lấy từ
tên của Satyendra Nath Bose, một nhà vật lý Ấn Độ đã công tác vớí Einstein trong công trình lý
thuyết hoá những đặc tính của các hạt sơ
---------------------
I-QUARK LA GI ?
Quark là vật chất nhỏ nhất được tìm thắy chứa trong proton và neutron nhờ có máy Accelerator
Mỗi proton có 3 quarks. 2
up và 1 down.
Mỗi neutron có 3 quarks.
1 up và 2 down
Các quarks nối với nhau
bằng hạt gọi là gluons. (Xem hình vẽ trên).
Tổng cộng ngày nay,chúng ta có sáu loại quarks gọi tên chuyên
môn là “six
flavours”. Tên của mỗi Quark trong “six flavours” được
gọi như sau : up, down, strange, charm, top, bottom.
Electron luôn luôn là điện âm (negative
charge) nhưng Quark có
thể là điện dương hoặc điện âm.
Mỗi Quark có một Antiquark có cường
độ như Quark nhưng ngược
chiều nhau.
Electron ở riêng rẻ một mình. Nhưng Quark
thì luôn luôn ở chung với các Quarks khác
trong proton hoặc neutron.
II-DÙNG MẢY LHC TIM THẤY CÓ HIGGS BOSON
Large Hadron Collider (LHC) là máy collider lớn nhất và mạnh nhứt thế giới đặt tại CERN (Centre Européen De Recherche Nucléaire) được xây dựng từ năm 1998-2008 cũng trắc nghiệm tim Higgs boson.
Phòng thí nghiêm CERN nầy
ở sâu dưới đất 100 mét,là đường hầm chạy vòng tròn (circular tunnel )
27 km, nằm trong núi thuộc biên giới hai nước Pháp-Thụy sĩ.
Ngaỳ 13
tháng12 năm 2011, CERN mới tìm thấy Higgs
boson nhưng chưa đủ số liệu để tin chắc chắn.Họ cần phải trắc
nghiệm thêm 3 lần nữa.
Ngày 4 tháng 7 năm 2012,CERN tuyên bố xác
nhận Higgs boson thật sự có.
Các nhà vật lý học đã accelerated
protons bằng 1200 magnets ở nhiệt độ -271C với tốc
độ 99.99998% của ánh sáng để
làm cho những protons đập vào nhau .
Kết quả trắc nghiệm cho thấy xuất hiện Higgs
bosons.
Ngày 8 tháng 10 năm 2013, Peter
Higgs và François EngLert lảnh giải thưởng Nobel về
vật lý.
III-ĐẶC TÍNH CỦA HIGGS BOSON.
Higgs
boson là
particle có khối lượng mass đã được đo tại CERN
bằng 125 GeV. Còn mass của proton đo được 1GeV (1
giga-electron volt).
Các khoa
học gia đo lường khối lương mass bằng electron volt (eV).
Đổi
electron volt ra joules, rồi áp dụng công thức energy của Einstein đổi
joules ra kg.
Tim thậy hạt Higgs boson nặng hơn proton nhưng được chứa trong proton nhẹ hơn-TẠI SAO
?
Higgs boson không
bền,vưà xuất hiện thì bị phân huỷ ngay gọi là decay.
Đó là
vấn đề khó khăn đối với các nhà vật lý muốn tìm hiểu đặc tính
của nó nên cần phải trải qua nhiều thời gian nữa trong tương lai.
Nhà vật lý học Stephen Hawking tuyên bố Higgs
boson có thể làm sụp đổ vủ trụ.
Nhà vật lý học Leon
Lederman (Wolf Prize for Physics in
1982 ,Nobel Prize for Physics In 1988 ) của
phòng thí nghiệm Fermilab viết
cuốn sách về nghiên cứu Higgs boson năm
1990. chọn tên God particle thay
cho tên Higgs boson.
IV-TỎM LƯỢC VẬN HÀNH MÁY LHC ĐỂ
CHO PROTON ĐẬP VAÒ NHAU.
( Xem hinh vẽ )
Trong máy LHC có hai tia (beams)hạt proton được phóng ra ngược chiều nhau trong một ống chân không
từ hai nơi khác nhau với tốc độ gần bằng tốc
độ ánh sáng.Hiện nay năng lượng gia
tốc tăng chậm chạp tới
tối đa 6.5TeV cho mỗi tia
proton.Đang lắp ráp thêm máy tạo trường mạnh hơn có thể tạo ra năng
lương gia tốc 13TeV.
Proton lấy ra từ khí hydrogen bằng cách cho qua một điện trường để tách electron ra.
Vòng quanh accelerator có đặt địên tư trường (electromagnetic
fields)rất mạnh để hướng dẫn tia proton va chạm vào nhau và dùng khí
lỏng helium để nhiệt độ hạ tới -271.3°C cho các khối nam châm địên(
electromagnets).
Có riêng một số nam châm điện khác điều khiển các protons ép sát
nhau (squeeze particles together) trước khi va chạm nhau để có sư va chạm
ở xác xuất cao.
Chung quanh vòng tròn của máy có 4 chỗ được chú ý để ghi nhận sự va chạm của protons.
Tại 4 chỗ
các protons đập vào nhau,có đặt máy ghi nhận.
Protons vào
vòng C1, qua vòng C2, rồi theo P1 màu xanh vào C3.
Từ C3 một
phần protons theo P3 màu xanh vào C4 rồi đi ngược theo chiều kim đồng
hồ. Một phần protons trong C3 theo P2 màu xanh vào vòng C4 theo chiều
kim đồng hồ. Những protons còn sót lại trong C4 va chạm nhau tại điểm
T nằm phía dưới hình vẽ.