HỌC LÀM KHUNG IN VẢI SỢI
************************
Vào thời kỳ mới phát minh cách in vải sợi bằng khung,người ta dùng lụa tơ tằm làm lưới khung. Do đó mới có cái tên in khung luạ goị là "silk screen printing".
Ngày nay lụa tơ tằm được thay bằng lưới nylon
hoặc polyester lâu mòn, lâu đứt, đàn hồi tốt hơn và rẽ tiền hơn lụa
tơ tằm.
Lướị dệt bằng sơi liên tục không gían đoạn được gọi là monofilament hoặc sợi do nhìều xơ nhỏ se kết lại gọi là multifilament. polyester mạ kim loại, thép không rĩ, đồng phôt pho gọi là phosphobronze.
Loại lưới dệt bằng multifilament có khuyết điểm mực in kẹt lại trong xơ
khó chùi sạch, mau mòn,hình in ra thô không đẹp.Chỉ nên dùng lại lưới
nầy khi chung ta muốn in lớp mực dày.
I-CÁCH CHỌN VÃI LƯỚI.
Trên mặt hàng
lưới dệt bằng monofilament, nhà sản xuất phải in 3 chi tiết
chính .Thí dụ polyester 173/55 .nghĩa là mỗi
inch của vãi có 173 lổ và
độ lớn của sợi dệt lưới là 55 denier.
Con số đầu nếu càng lớn thì lổ càng
nhỏ.
Thí dụ lưới 230 có lổ nhỏ hơn
lưới 110; lưới 305 có lổ nhỏ hơn lưới 230.
Con số thứ nhì càng lớn thì sơi dệt có đường kính lớn theo.Sợi 75 denier to hơn sợi 55 denier.
Nệu mặt hàng lưới dệt bằng xơ multifilament thì ký hiệu
được viết theo cách khác như sau.
Thí dụ lưới
10X, 10XX, 10XXX. Càng nhiều
chữ X thì sợi càng to .
Lưới 6XX có 74 lổ /in,
Lưới16XX có157 lổ /in,
Lưới 21XX có 300 lổ /in.
Lưới 10XX tương đương với lưới polyester 110-125.
1- Tuỳ theo
hình vẽ hay hình chụp bằng máy ảnh, chúng ta chọn lưới có lổ thích
hợp.Nếu không chọn tốt khi in bức hình sẽ có hiện tượng gọi là Moiré nghĩa là có những đường ngắn
nằm nghiêng.
2- Nếu bức hình
cần in mực plastisol glitters thì chọn lưới 25-40
3- Nếu bức hình
cần in mực plastisol puff, plastisol metallics thì chọn lưới 70-86
4- Nếu bức hình
cần in màu fluorescent thì chọn lưới 109 , 110 , 175 hoặc 180 vì
mực fluorescent có hạt lớn hơn loại mực thường.
5- Những búc
hình in bằng mực thường không có gì đặc biệt thì chọn lưới 158,160,
175, 180.
6- Đối với hình chụp bằng
máy ảnh hay hình có haftone cần phải in bằng
mực haftone hay mực goị là “Four Colors Prosess” thì đặt dương bản
lên lưới rồi xoay dương bản có đèn rọi phía dưới kiểm soát nếu không thấy có Moiré thì
chọn lưới đó.
Haftone là tập hợp những chấm có nhiều cở nhỏ và lớn có màu
đậm hoặc lợt gọi là "dot" cấu tạo nên bức
hình.
Vùng có chấm lớn thì màu đậm .Vùng có chấm nhỏ thì màu lợt. Số lượng chấm được đo bằng lpi nghĩa là "lines per inche".
Nhìn bằng mắt trần chỗ nào
có 85 lpi thì thấy chổ đó liên tục
không có "dot".
Theo kinh nghiệm của người viết tài liệu nầy nếu thấy hình có từ 10-90% haftone thì chọn lưới có lổ 230, 305
II-CHỌN VẤT LIỂU LÀM KHUNG.
1- Vật liệu làm khung là gổ
hoặc kim loại, hợp kim mhôm.
Khung làm bằng gổ có ưu điểm dễ thực hiện,giá rẽ và rất
phổ thông nhưng có khuyết điểm bị mo cong. Sau vài lần in lưới gỉam
sức căng làm cho sự lấy dấu goị là registration của
các khung in chồng lên khung đầu tiên khó khăn, mất thì giờ và không chính xác.
Chỉ nên xử
dụng loại khung làm bằng gổ khi in 2-3 màu và khi tài
chánh còn quá eo hẹp.
Để chống sự mo cong và
ngấm nước hoặc ngấm dầu , khung gổ phải được nhúng trong vẹc ni .Nếu
tự mình ráp khung thì bốn góc phải trét keo epoxy và
đóng đinh 3 cái đinh để khung vững chắc.
III-PHƯƠNG
PHẠP CĂNG LƯỚI VÀO KHUNG ( Without
Stretching Apparatus).
XEM HÌNH VẼ
Căng lưới trên Khung làm bằng
gổ.
Dụng cụ cần có :
1-Đồng hồ đo sức căng gọi là tensiometer,
2-Máy tạo hơi ép gọi la air
compressor, dụng cụ đóng staples, keo epoxy, một
cuộn nệp vải polyester hay nylon rộng
khoãng 5/8 in,đinh staples,
3-Một cại bàn có một rảnh dài và
rộng khõang 5/16 in,
4-một nệp sắt tráng kẽm dài và dày
khoảng 4/16 in.
còn tiêp
